Mối tương quan giữa Ferritin và Transferrin với mức độ hoạt động ở bệnh nhân viêm khớp dạng thấp
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Viêm khớp dạng thấp (VKDT) là bệnh viêm mạn tính gây rối loạn chuyển hóa, bao gồm chuyển hóa sắt, nhưng giá trị của ferritin và transferrin như các chỉ dấu phản ánh mức độ hoạt động bệnh vẫn còn được nghiên cứu. Nghiên cứu nhằm làm rõ giá trị của ferritin và transferrin huyết thanh trong phản ánh mức độ hoạt động bệnh và rối loạn chuyển hóa sắt ở bệnh nhân VKDT. Nghiên cứu mô tả cắt ngang 56 bệnh nhân VKDT (theo ACR/EULAR 2010) và 56 đối chứng khỏe mạnh. Ferritin và transferrin được định lượng bằng ECLIA và PETIA; mức độ hoạt động bệnh đánh giá bằng DAS28-CRP, chỉ số Ritchie và VAS; xét nghiệm gồm CRP, RF, anti-CCP, hemoglobin, sắt huyết thanh. Phân tích tương quan và hồi quy đa biến được sử dung để xác định các yếu tố liên quan. Ferritin tương quan thuận với DAS28-CRP, CRP, RF, Ritchie và VAS; trong khi transferrin tương quan nghịch với CRP, DAS28-CRP, RF, VAS và tương quan thuận với hemoglobin và sắt huyết thanh (p < 0,05). Hồi quy đa biến cho thấy CRP là yếu tố độc lập liên quan với ferritin tăng (β = 2,606; p = 0,019) và transferrin giảm (β = −0,003; p = 0,006); anti-CCP liên quan nghịch độc lập với ferritin (β = −0,975; p = 0,01). Ferritin và transferrin liên quan chặt chẽ với mức độ hoạt động bệnh, có tiềm năng trở thành các chỉ dấu bổ trợ trong đánh giá VKDT.
Chi tiết bài viết
Từ khóa
Viêm khớp dạng thấp, ferritin, transferrin, chuyển hóa sắt
Tài liệu tham khảo
2. Aletaha D, J S Smolen. Diagnosis and Management of Rheumatoid Arthritis: A Review. JAMA. 2018;320(13):1360-1372.
3. Tam V, C T Ngọc. Chẩn đoán và điều trị viêm khớp dạng thấp. Nhà xuất bản Y học; 2021.
4. Wessling-Resnick M. Iron homeostasis and the inflammatory response. Annual review of nutrition. 2010;30(1):105-122.
5. Feelders R, G Vreugdenhil, G De Jong, et al. Transferrin microheterogeneity in rheumatoid arthritis: Relation with disease activity and anemia of chronic disease. Rheumatology international. 1992;12(5):195-199.
6. Yildirim K, S Karatay, M A Melikoglu, et all. Associations between acute phase reactant levels and disease activity score (DAS28) in patients with rheumatoid arthritis. Annals of clinical & laboratory science. 2004;34(4):423-426.
7. Seyhan S, Ö N Pamuk, G E Pamuk, et al. The correlation between ferritin level and acute phase parameters in rheumatoid arthritis and systemic lupus erythematosus. European journal of rheumatology. 2014;1(3):92.
8. Cylwik B, L Chrostek, E Gindzienska-Sieskiewicz, et al. Relationship between serum acute-phase proteins and high disease activity in patients with rheumatoid arthritis. Advances in medical sciences. 2010;55(1):80-85.
9. Aletaha D, T Neogi, A J Silman, et al. 2010 rheumatoid arthritis classification criteria: an American College of Rheumatology/European League Against Rheumatism collaborative initiative. Arthritis & rheumatism. 2010;62(9):2569-2581.
10. Anderson J, L Caplan, J Yazdany, et al. Rheumatoid arthritis disease activity measures: American College of Rheumatology recommendations for use in clinical practice. Arthritis care & research. 2012;64(5):640-647.
11. Ritchie D M, J A Boyle, J M MCINNES, et al. Clinical studies with an articular index for the assessment of joint tenderness in patients with rheumatoid arthritis. QJM: An International Journal of Medicine. 1968;37(3):393-406.
12. McCormack H M, D J d L Horne, S Sheather. Clinical applications of visual analogue scales: a critical review. Psychological medicine. 1988;18(4):1007-1019.
13. Bộ Y tế. Hướng dẫn quy trình kĩ thuật chuyên ngành Hóa sinh. 2014.
14. Bộ Y tế. Tổng phân tích tế bào máu ngoại vi bằng máy in laser. Hướng dẫn ban hành kỹ thuật chuyên ngành Huyết học - Truyền máu - Miễn dịch - Di truyền - Sinh học phân tử. 2017.
15. Plays M, S Müller, R Rodriguez. Chemistry and biology of ferritin. Metallomics. 2021;13(5).
16. Cojocaru M, E Rusu, I M Cojocaru, et al. Clinical significance of ferritin measurement in patients with different stages of rheumatoid arthritis. Medical Connections. 2015;2(38):23-26.
17. Huy M Q. Đặc điểm của Hội chứng thiếu máu ở bệnh nhân viêm khớp dạng thấp. Tạp chí Y học lâm sàng Bệnh viện Trung ương Huế. 2022(80):59-65.
18. Harris E L, C E McLaren, D M Reboussin, et al. Serum ferritin and transferrin saturation in Asians and Pacific Islanders. Archives of internal medicine. 2007;167(7):722-726.
19. Gornik O, G Lauc. Glycosylation of serum proteins in inflammatory diseases. Disease markers. 2008;25(4-5):267-278.
20. Mainous III A G, B J Wells, C J Everett, et al. Association of ferritin and lipids with C-reactive protein. The American journal of cardiology. 2004;93(5):559-562.