Kiểu hình trầm cảm và mối liên hệ với khẩu phần 24 giờ ở bệnh nhân rối loạn trầm cảm chủ yếu điều trị bằng thuốc chống trầm cảm
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Nghiên cứu đoàn hệ tiến cứu trên 250 bệnh nhân rối loạn trầm cảm chủ yếu điều trị ngoại trú trong 6 tháng nhằm mô tả tiến triển kiểu hình triệu chứng và mối liên hệ với khẩu phần 24 giờ. Triệu chứng được đánh giá bằng QIDS-SR16 và khẩu phần bằng hỏi ghi 24 giờ tại 4 thời điểm (T0, T1, T3, T6). Phân tích EFA cho thấy cấu trúc hai nhân tố (điển hình và không điển hình) ổn định theo thời gian; tuy nhiên, kiểu hình không điển hình (tăng ăn, tăng cân, ngủ nhiều) trở nên nổi trội hơn sau 6 tháng dù điểm trầm cảm chung cải thiện. Phân tích GSEM cho thấy điểm QIDS-SR16 liên quan nghịch với năng lượng, protein, glucid, kali và vitamin A, trong khi ở mức tiểu mục xuất hiện các mối liên hệ đặc hiệu và đôi khi trái chiều: triệu chứng mất ngủ, ngủ nhiều và vận động liên quan thuận với glucid, kali và vitamin A; ngủ nhiều liên quan thuận với sắt; mệt mỏi liên quan thuận với canxi và phốt pho. Kết quả nhấn mạnh vai trò của việc theo dõi cấu trúc triệu chứng và can thiệp dinh dưỡng cá thể hóa, đặc biệt ở các biểu hiện liên quan giấc ngủ, vận động và ăn uống.
Chi tiết bài viết
Từ khóa
Rối loạn trầm cảm chủ yếu, kiểu hình triệu chứng, khẩu phần 24 giờ, thuốc chống trầm cảm, phân tích nhân tố khám phá
Tài liệu tham khảo
2. European Union Agency for Asylum. Medical country of Origin Information: Vietnam Psychiatry. Luxembourg: Publications Office of the European Union, 2024. 2024;doi:10.2847/4337373
3. American Psychiatric Association. Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders. 5th Ed, Text Revision ed. 2022.
4. Simmons WK, Burrows K, Avery JA, et al. Depression-Related Increases and Decreases in Appetite: Dissociable Patterns of Aberrant Activity in Reward and Interoceptive Neurocircuitry. The American journal of psychiatry. Apr 1 2016;173(4):418-28. doi:10.1176/appi.ajp.2015.15020162
5. Pariante CM. Why are depressed patients inflamed? A reflection on 20 years of research on depression, glucocorticoid resistance and inflammation. Eur Neuropsychopharmacol. 2017;27(6):554-559.
6. Laimer M, Kramer-Reinstadler K, Rauchenzauner M, et al. Effect of mirtazapine treatment on body composition and metabolism. J Clin Psychiatry. 2006;67(3):421-4. doi:10.4088/jcp.v67n0313
7. Serretti A, Mandelli L. Antidepressants and body weight: a comprehensive review and meta-analysis. J Clin Psychiatry. 2010;71(10):1259-72. doi:10.4088/JCP.09r05346blu
8. Kukucka T, Ferencova N, Visnovcova Z, et al. Mechanisms Involved in the Link between Depression, Antidepressant Treatment, and Associated Weight Change. Int J Mol Sci. 2024;25(8):4511. doi:10.3390/ijms25084511
9. Kazes M, Danion J, Grangé D, et al. Eating behaviour and depression before and after antidepressant treatment: a prospective, naturalistic study. J Affect Disord. 1994;30(3):193-207. doi:10.1016/0165-0327(94)90080-9
10. Uher R, Mors O, Hauser J, et al. Changes in body weight during pharmacological treatment of depression. Int J Neuropsychopharmacol. 2011;14(3):367-75.
11. Trivedi MH, Rush AJ, Ibrahim HM, et al. The Inventory of Depressive Symptomatology, Clinician Rating (IDS-C) and Self-Report (IDS-SR), and the Quick Inventory of Depressive Symptomatology, Clinician Rating (QIDS-C) and Self-Report (QIDS-SR) in public sector patients with mood disorders: a psychometric evaluation. Psychological medicine. 2004;34(1):73-82. doi:10.1017/s0033291703001107
12. Phi HNY, Manh BX, Ngoc TA, et al. Psychometric Properties of Vietnamese Versions of the Clinician-Rated and Self-Reported Quick Inventory of Depressive Symptomatology and the Patient Health Questionnaire. East Asian Arch Psychiatry. 2023;33(2):65-70. doi:10.12809/eaap2258
13. Thompson FE, Subar AF. Dietary assessment methodology. In Nutritional Epidemiology (4th ed., pp. 115-144). Oxford University Press. 2019. 2019;
14. Viện Dinh dưỡng, Bộ Y tế. Bảng thành phần thực phẩm Việt Nam. Nhà xuất bản Y học; 2007.
15. Trung tâm Dinh dưỡng Thành phố Hồ Chí Minh. Thành phần dinh dưỡng của 400 món ăn thông dụng Nhà xuất bản Y học; 2002.
16. Lee K, Shin D. Association of Night Eating with Depression and Depressive Symptoms in Korean Women. Int J Environ Res Public Health. 2019;16(23):4831. doi:10.3390/ijerph16234831