Đặc điểm lâm sàng và mức độ nặng của phản ứng quá mẫn do chất cản quang chứa IOD tại Bệnh viện E
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Chất cản quang chứa iod (Iodinated Contrast Media - ICM) là công cụ quan trọng trong chẩn đoán hình ảnh nhưng có thể gây phản ứng quá mẫn khó tiên lượng. Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 60 trường hợp tại Bệnh viện E từ tháng 7/2024 đến 7/2025 nhằm đánh giá đặc điểm lâm sàng và yếu tố liên quan. Dữ liệu về nhân khẩu học, tiền sử dị ứng, loại ICM và biểu hiện lâm sàng được thu thập. Kết quả cho thấy 78,3% phản ứng xuất hiện trong 6 giờ đầu, chủ yếu là phản ứng nhanh. Biểu hiện da niêm mạc gặp ở tất cả các trường hợp, hô hấp 20% và tiêu hóa 13,3%. Phản vệ độ I chiếm 80%, phản vệ độ II 20%. Không có sự khác biệt ý nghĩa về mức độ nặng, thời gian xuất hiện hay yếu tố nhân khẩu học và tiền sử dị ứng giữa hai loại ICM là Iopamiro và Omnipaque. Phản ứng quá mẫn do ICM tại Bệnh viện E chủ yếu là quá mẫn nhanh, mức độ nhẹ; do không có yếu tố dự báo nặng rõ ràng, việc theo dõi chặt chẽ sau tiêm vẫn thực sự cần thiết để đảm bảo an toàn.
Chi tiết bài viết
Từ khóa
Chất cản quang chứa iod, phản ứng quá mẫn, đặc điểm lâm sàng, phản vệ, Bệnh viện E
Tài liệu tham khảo
2. Brockow K. Allergy to Radiocontrast Dye. Immunol Allergy Clin North Am. 2022;42(2):391-401.
3. Torres MJ, Trautmann A, Bohm I, et al. Practice parameters for diagnosing and managing iodinated contrast media hypersensitivity. Allergy. 2021;76(5):1325-1339.
4. Brockow K, Christiansen C, Kanny G, et al. Management of hypersensitivity reactions to iodinated contrast media. Allergy. 2005;60(2):150-158.
5. Cha MJ, Kang DY, Lee W, et al. Hypersensitivity Reactions to Iodinated Contrast Media: A Multicenter Study of 196 081 Patients. Radiology. 2019;293(1):117-124.
6. Lee SY, Kang DY, Kim JY, et al. Incidence and Risk Factors of Immediate Hypersensitivity Reactions Associated With Low-Osmolar Iodinated Contrast Media: A Longitudinal Study Based on a Real-Time Monitoring System. J Investig Allergol Clin Immunol. 2019;29(6):444-450.
7. Đàm Thu Hiền, Nguyễn Lê Hà, Nguyễn Thị Thu Lan, Võ Như Quỳnh, Đỗ Ngọc Quý Dương, Đinh Thị Thu Lan, Nguyễn Minh Châu, Nguyễn Hoàng Phương, Lê Đình Tùng, Bùi Văn Dân. Khảo sát các phản ứng có hại liên quan đến chất cản quang chứa IOD tại Bệnh viện E năm 2025. Tạp chí nghiên cứu y học. 2025;194:47-55.
8. Cao Thị Thu Huyền, Trần Hoàng Hưng, Nguyễn Thị Thanh Hương, Vũ Đình Hòa, Nguyễn Hoàng Anh. Phản vệ liên quan đến thuốc cản quang chứa iod: Phân tích tín hiệu từ cơ sở dữ liệu báo cáo ADR Quốc gia trong giai đoạn 2015 - 2019. Tạp chí y dược lâm sàng 108. 2021;Hội nghị Khoa học Dược bệnh viện năm 2021.
9. Bộ Y tế. Hướng dẫn phòng, chẩn đoán và xử trí phản vệ 2017;Thông tư 51/2017/TT-BYT.
10. van der Molen AJ, van de Ven A, Vega F, et al. Hypersensitivity reactions to contrast media: Part 1. Management of immediate and non-immediate hypersensitivity reactions in adults. Updated guidelines by the ESUR Contrast Media Safety Committee. Eur Radiol. 2025;35(11):6798-6810.
11. Pinyopornpanish K, Phithakham C, Prakaikietikul P, Aramrat C, Pinyopornpanish K. Characterization of Hypersensitivity to Iodinated Contrast Media: Insights from a Six-Year Cohort of 26,465 Procedures. Healthcare (Basel). 2025;13(12).
12. Costantino MT, Romanini L, Gaeta F, et al. SIRM-SIAAIC consensus, an Italian document on management of patients at risk of hypersensitivity reactions to contrast media. Clin Mol Allergy. 2020;18:13.
13. Katayama H, Yamaguchi K, Kozuka T, Takashima T, Seez P, Matsuura K. Adverse reactions to ionic and nonionic contrast media. A report from the Japanese Committee on the Safety of Contrast Media. Radiology. 1990;175(3):621-628.
14. Brockow K, Ring J. Anaphylaxis to radiographic contrast media. Curr Opin Allergy Clin Immunol. 2011;11(4):326-331.
15. Thomsen HS. European Society of Urogenital Radiology (ESUR) guidelines on the safe use of iodinated contrast media. Eur J Radiol. 2006;60(3):307-313.